Sinds 1 januari 2026 is er een belangrijke verandering in het familierecht. Kinderen vanaf 8 jaar (in plaats van 12 jaar) hebben nu het recht om gehoord te worden in procedures die over hen gaan, bijvoorbeeld bij een echtscheiding. Dit geeft jongere kinderen meer inspraak in beslissingen die hun leven ingrijpend kunnen beïnvloeden. Maar wat houdt dit precies in en hoe werkt dit in de praktijk?
Waarom worden kinderen gehoord?
Bij een echtscheiding moeten ouders afspraken maken over belangrijke zaken zoals het hoofdverblijf van de kinderen en de zorg- en contactregeling. Dit zijn beslissingen die direct invloed hebben op het dagelijks leven van het kind. Waar woont het kind? Wanneer ziet het kind de andere ouder? Hoe wordt er omgegaan met verjaardagen en vakanties?
De wetgever vindt het belangrijk dat kinderen zelf kunnen vertellen hoe zij over deze zaken denken. Door hun mening te horen, kan de rechter beter inschatten wat in het belang van een kind is. Dit betekent niet dat de wensen van een kind doorslaggevend zijn, maar wel dat er naar een kind geluisterd wordt.
Wat is er veranderd per 1 januari 2026?
Tot 1 januari 2026 gold het hoorrecht voor kinderen vanaf 12 jaar. Nu is deze leeftijdsgrens verlaagd naar 8 jaar. Dit betekent dat een veel grotere groep kinderen de kans krijgt om hun stem te laten horen in rechterlijke procedures.
De wetgever kiest bewust voor deze leeftijd omdat kinderen van 8 jaar vaak al goed kunnen aangeven wat zij wel en niet prettig vinden in hun dagelijks leven. Hun mening kan waardevol zijn, ook al zijn ze nog geen volwassene.
Hoe verloopt het horen van een kind?
Wie hoort het kind?
Een kind gehoord door de rechter zelf. Dit gebeurt in een informele setting, zodat het kind zich op zijn gemak voelt. Er wordt rekening gehouden met de leeftijd en het ontwikkelingsniveau van het kind.
Moeten ouders erbij zijn?
Nee, het kind wordt zonder de ouders gehoord. Dit zorgt ervoor dat het kind zich vrijer voelt om zijn eigen mening te geven, zonder druk van vader of moeder. Een rechter heeft toestemming van het kind nodig om achteraf een samenvatting van het gesprek met de ouders te delen.
Welke vragen worden er gesteld?
De rechter stelt vragen over de leefsituatie van het kind. Denk aan: hoe voel je je bij papa? Hoe voel je je bij mama? Hoe vind je de huidige regeling? Zou je vaker of minder vaak naar de andere ouder willen? De rechter let daarbij goed op dat het kind niet wordt beïnvloed door loyaliteit aan een van beide ouders.
Is het horen van een kind verplicht?
Het kind heeft het recht om gehoord te worden, maar is hier niet toe verplicht. Als een kind aangeeft niet gehoord te willen worden, dan wordt dit gerespecteerd. Ook kan de rechter besluiten om het kind niet te horen als dit schadelijk zou zijn voor de ontwikkeling van het kind, bijvoorbeeld bij ernstige loyaliteitsconflicten of psychische problemen.
Wat kunnen ouders doen om hun kind voor te bereiden?
Als u weet dat uw kind gehoord gaat worden, is het belangrijk om hier rustig over te praten. Leg uit dat de rechter wil weten hoe een kind zich voelt en wat een kind belangrijk vindt. Maak duidelijk dat er geen goede of foute antwoorden zijn.
Kan een kind zelf om een gesprek vragen?
Ja. Als een kind van 8 jaar of ouder gehoord wil worden, kan het zelf een verzoek indienen bij de rechter. Dit kan ook als de ouders daar niet achter staan. De rechter moet dit verzoek serieus nemen en reageren op dit verzoek.
Waarom is juridische hulp verstandig?
De verlaging van de leeftijdsgrens betekent dat ook veel jongere kinderen betrokken raken bij juridische procedures. Dit vraagt om extra zorgvuldigheid. Een advocaat kan u adviseren over hoe u uw kind hierop kunt voorbereiden en wat u kunt verwachten van het gesprek met de rechter.
Contact met een personen- en familierechtadvocaat
Heeft u vragen over het kindgesprek bij de rechter of is uw kind oproepen om gehoord te worden door de rechter? Neem dan vrijblijvend contact op voor een adviesgesprek.